.
hed

 

اختلال شخصیت خودشیفته، باور به برتری و بزرگی خود



ویژگی اصلی اختلال شخصیت خودشیفته، الگوی فراگیر بزرگ‌منشی، نیاز به تحسین، و فقدان همدلی است که در اوایل بزرگسالی شروع می‌شود و در زمینه‌های مختلف وجود دارد.افراد مبتلا به این اختلال احساس اهمیت شخصی بزرگ‌منشانه دارند.
آنها معمولا توانایی‌های خود را بیشبرآورد می‌کنند و موفقیت‌های خود را بزرگ جلوه می‌دهند، اغلب لا‌ف ‌زن و متظاهر به نظر می‌رسند. امکان دارد با خوش‌خیالی تصور کنند که دیگران همان ارزش را برای تلاش‌های آنها قایل هستند و وقتی تحسینی را که انتظار دارند و احساس می‌کنند سزاوار آن هستند حاصل نمی‌شود، تعجب می‌کنند. اغلب به طور ضمنی در قضاوت های مغرورانه درباره دستاوردهای خود، نقش سایرین را کمتر تخمین زده و بی ارزش جلوه می دهند. 

مهمترین ویژگی آنها احساس زننده ی خود والابینی است. ویژگیهای این اختلال عبارتند از :

 *خودشیفتگی مداوم
 *خیالپردازی دربارهی موفقیت نامحدود، قدرت و یا زیبایی
 *نیازهای خودنمایی برای تحسین شدن
 *استفاده از معیارهای مطلوب تر برای ارزیابی خود تا برای قضاوت کردن درباره ی دیگران

 در صورت انتقاد یا بی تفاوتی دیگران، و تهدید شدن عزت نفس، با پاسخهای اغراق آمیز خشم ، شرم ، سرافکندگی ، یا بیهودگی مواجه میشوند. اشتغال ذهنی تقریباً کامل به خود، بصورت گستردهای روابط میان فردی را به اشکال گوناگون به هم میزند. آنها از احساس اغراق آمیز «استحقاق» برخوردارند. ممکن است بهره کش به نظر آیند و برای ارضا کردن امیال شخصیشان از دیگران سوء استفاده کنند. زمانی که قادر به برقراری یک رابطه میشوند، معمولاً بین دو حد آرمانگرایی افراطی و خوار شمردن فوق العاده ی طرف مقابل دچار تردید میشوند. 
 به طور خلاصه برای ملاک های تشخیصی اختلال شخصیت خود شیفته میتوان به موارد زیر اشاره کرد: 

1. احساس خودبزرگ بینی به صورت مهم پنداشتن خود داشته باشد (مثلا در مورد دستاوردها و استعدادهای خود اغراق کند؛ انتظار دارد بدون آنکه به موفقیت چشمگیری دست یافته باشد، او را آدم بزرگ و برتری بدانند). 

2. با خیالپردازی‌هایی در زمینه موفقیت بی حد و حصر، قدرت، هوش و استعداد، زیبایی، یا عشق ایده آل اشتغال ذهنی دارد. 

3. معتقد است که «خاص» و بی‌همتاست و فقط افراد (یا موسسات) خاص یا عالی رتبه قادر به درک وی هستند و بایستی تنها با آنها رابطه داشته باشد.

4. نیاز مفرط به تحسین. 

5. وجود احساس محق بودن (یعنی، به شکل نامعقولی انتظار داشته باشد برخوردی بسیار مطلوب با وی صورت گیرد یا افراد بی چون و چرا تسلیم خواسته هایش شوند). 

6. در روابط بین‌فردی استثمارگر است (یعنی، برای رسیدن به هدف‌های خودش از دیگران سوء‌استفاده می‌کند).

7. فاقد همدلی است: مایل نیست احساسات و نیازهای دیگران را تأیید کند یا خود را با آنها برابر بداند.

8. اغلب به دیگران حسادت می‌کند یا معتقد است دیگران به او حسد می‌ورزند.

9. رفتارها یا نگرش‌های متکبرانه و پرنخوت نشان می‌دهد.
 


تهیه و تنظیم متن: هلیا زرشناس


 

گروه آموزشی کیهان
رتبه یک ارشد و دکتری روانشناسی و مشاوره
دانشجویان دانشگاه شهیدبهشتی و تهران



لینک های مرتبط
 

 

 

نظرات كاربران :
نام :
ايميل :
متن نظر : * 
 
متن بالا را وارد نماييد* 
 
.