آشنایی با گرایش‌های کارشناسی ارشد روانشناسی

روانشناسی عمومی یکی از شاخه های علوم انسانی است که مربوط به شناخت مسائل روان شناسی، علل رفتارهای انسان، چگونگی استفاده از روان شناسی در امر آموزش و پرورش، شناخت کودکان عادی و استثنایی و کاربرد روانشناسی در مسائل روانی – اجتماعی می‌باشد.پرطرفدارترین گرایش، در میان گرایش‌های روانشناسی بعد از بالینی، عمومی است.
گرایش عمومی بیشتر مسائل و موضوعات احساس،ادراک و رفتار را بررسی می‌کند. این گرایش از علم فلسفه، روانشناسی و فیزیولوژی بهره‌مند است. در گذشته تمرکز این گرایش، بیشتر روی کارهای تحقیقی و پژوهشی بود اما اکنون کار عملی و درمان هم به آن اضافه شده است.

دانشجویان روانشناسی عمومی، تکنیک های مختلف روان‌درمانی مثل روان تحلیلگری، رفتاری، شناختی و… را به صورت بنیادی آموزش می‌بینند که اختلالات ریشه‌ای ناشی از احساسات و ادراک مثل (افسردگی،اضطراب و …) را درمان کنند.

نقطه ی تمرکزاین گرایش روی هیجان، احساس و ادراک است و به همین دلیل روند درمانی روانشناس عمومی موثرتر واقع می‌شود. روانشناس عمومی می‌تواند با مراجعینی که در شرایط استرس‌زا هستند، افرادی که مشکلات اعتیاد دارند و یا افرادی که با مشکلات و موانع برای رسیدن به هدف خود روبه‌رو هستند، کار کند.هدف از رشته کارشناسی ارشد روانشناسی عمومی ایجاد مهارت‌های لازم در افرادی است که در فعالیت‌های آموزشی و پژوهشی – سازمان‌ها ونهادهای جمهوری اسلامی و در دانشگاه‌ها خدمت‌رسانی می‌‌کنند.

ظرفیت پذیرش گرایش‌های روانشناسی:

نسبت به‌ گرایش‌های روانشناسی بالینی و روانشناسی بالینی کودک، روانشناسی عمومی، ظرفیت پذیرش‌ بیشتری در کنکور ارشد دارد و رقابت در آن ساده‌تر است. از تخصص به آن معنا که در گرایش بالینی مطرح هست، اینجا خبری نیست و خود دانشجو باید به دنبال علاقه اش برود، کارگاه شرکت کند.

بازار کار روانشناس عمومی:

  • فارغ التحصیل روانشناس عمومی می‌تواند در کلینیک‌های شخصی یا گروهی که در حوزه‌ی سلامت روان فعالیت دارند، مشغول کار شود.

  • می‌تواند در مدارس به عنوان مشاور تحصیلی به دانش آموزان مشاوره بدهد.

  • می‌تواند در مراکز مشاوره مشغول به فعالیت شود.

  • مراکز توانبخشی و بهزیستی نیز، به شدت به روانشناس عمومی نیازمندند.

  • همچنین می‌تواند استخدام قوه قضاییه شود ودر دادگاه به عنوان مشاور و روانشناس به فعالیت بپردازد.

واحد های درسی مقطع کارشناسی ارشد:

دوره کارشناسی ارشد روانشناسی عمومی حداقل شامل 4 ترم (2 سال)دارای 32 واحد بوده و به شکل نظام کارشناسی ارشد ناپیوسته می‌باشد. دانشجویان برای تکمیل دوره کارشناسی ارشد گرایش عمومی باید 28 واحد د،دروس اصلی-تخصصی 20 واحد، دروس اختیاری 8 واحد( و 4 واحد پایان‌نامه ) و دانشجویان آموزش محور 2 واحد سمینار و 2 واحد درس اختیاری را با موفقیت بگذرانند.

.دروس جبرانی حداکثر 12  واحدبه تشخیص گروه آموزشی برای دانشجویان غیر مرتبط طبق آخرین آیین نامه آموزشی از مقطع کارشناسی ارائه خواهد شد.

روانشناسی بالینی چیست؟

روانشناسی بالینی یکی از شاخه های روان شناسی است که بیشتر در مورد شناخت ناهنجاریهای رفتار انسان، تغییر و درمان این ناهنجاریها و راههای پیشگیری از آنها بر اساس علوم روان شناسی سخن می گوید.وظیفه‌ی روانشناسی بالینی، ارزیابی و تشخیص، مداخله و درمان، مشاوره، آموزش و نظارت بر کار روان‌درمانگرها،پژوهش و مدیریت است.

به طور کلی، زیربنای این گرایش بر درمان،پژوهش و مدیریت اختلالات است. این گرایش به سه زیر شاخه تقسیم می‌شود:

زیرشاخه های روانشناسی بالینی:

این شاخه محبوب‌ترین و پر طرفدارترین گرایش روانشناسی می‌باشد. این گرایش خدماتی را در حوزه‌ی سلامت روان و درمان اختلالات حاد روانی به افراد یا مراجعین می‌پردازد. روانشناس بالینی در طول چند جلسه‌ی درمان، به تشخیص و درمان مشکلات مراجع با همکاری فرد می‌پردازد.

بازار کار روانشناس بالینی:

  • تشخیص و درمان اختلالات روانشناختی در مراکز درمانی مثل کلینیک‌های روانشناسی و بیمارستان‌ها

  • کار در دادگاه ها و قوه قضاییه برای تشخیص اختلال روانی در مراجعین به این مراکز

  • آموزش در حوزه‌ی رواشناسی و سلامت روان   ( برگزاری کارگاه، تدریس در دانشگاه و …)

زیر شاخه خانواده درمانی

تعارضات پیش آمده بین اعضای خانواده را بررسی می‌کند وبه تشخیص ودرمان تعارضات(مشکلات زوجین،مشکلات پدر ،مادر، فرزندان و …) می پردازد .هدف علم روانشناسی در این گرایش بررسی مشکلات موجود درساختار خانواده و برطرف کردن تعارضات می‌باشد.

بازار کار روانشناس خانواده (خانواده درمانگر):

  • تشخیص و درمان مشکلات و تعارضات موجود در بین اعضای خانواده

  • درمان مشکلات زوجین

  • مشاوره قبل از ازدواج

  • حل تعارضات موجود بین والدین و فرزندان

 بالینی کودک و نوجوان

به مشکلات و تعارضات روانی گروه سنی زیر 18 سال می‌پردازد وبه آنها خدمات سلامت روان ارائه می‌کند.هدف این گرایش تشخیص تعارضات روانشناختی و درمان آن دربازه‌ی سنی 18 سال و کمتر است .

بازارکار روانشناس کودک و نوجوان:

  • تشخیص و درمان مشکلات رفتاری (پرخاشگری،لجبازی) یا روانشناختی کودکان و نوجوانان

  • حل مشکلات روانشناختی و درمان اختلالات موجود مثل (افسردگی،اضطراب،وسواس و… )

  • درمان بیماری‌های مختص کودکان مثل اوتیسم

خوشبختانه، میزان اهمیت والدین به فرزندان در فرهنگ ما در حال بالاتر رفتن است و پدر و مادرها علاقه‌ی زیادی برای کمک گرفتن از روانشناس برای تربیت فرزندان خود و جلوگیری از اختلالات روانی ممکن، پیدا کرده‌اند. پس گرایش بالینی کودک و نوجوان، بازارکار خوبی دارد و خواهد داشت.

دقت کنید که علاقه از شروط اصلی انتخاب این گرایش است و درمانگر باید روحیات متناسب کار با کودکان را دارا باشد.

ظرفیت پذیرش دانشگاه ها

هرچند گرایش بالینی داوطلبان و علاقمندان زیادی را به خود اختصاص می‌دهد اما متاسفانه ظرفیت پذیرش این گراش در کنکور(هم کنکور وزارت بهداشت و هم وزارت علوم) بسیار کم است و به دلیل رقابت بسیار زیاد در این گرایش، شانس قبولی فقط مختص به رتبه‌های خیلی خوب می‌باشد.

واحدهای درسی مقطع ارشد بالینی

واحدعملینظرینوع واحد
آمار استنباطی
پیشرفته
 1اصلی-تخصصی
روشهای پژوهش
پیشرفته
 1اصلی-تخصصی
آسیب‌شناسی روانی
پیشرفته
11اصلی-تخصصی
فنون مصاحبه تخصصی2 اصلی-تخصصی
نظریه‌های روان‌درمانی 2اصلی-تخصصی
عصب روانشناسی 1اصلی-تخصصی
گروه درمانی11اصلی-تخصصی
رفتار درمانی11اصلی-تخصصی
کاربرد روشهای
روان‌درمانی
2 اصلی-تخصصی
آزمون‌های عینی،
فرافکن و شناختی
12اصلی-تخصصی
کارورزی بالینی2 اصلی-تخصصی
خانواده درمانی 1اختیاری
نظریه های شخصیت 2اختیاری
اصول اخلاق حرفه‌ای 2اختیاری
روانشناسی تحولی 2اختیاری
روان داروشناسی 2اختیاری
روان‌درمانی
با رویکرد معنوی
 2اختیاری
روانشناسی سلامت 2اختیاری
روانشناسی بالینی کودک 2اختیاری
روانشناسی مثبت 2اختیاری
سمینار 2ویژه آموزش محور
پایان‌نامه4  


تفاوت بین رشته های روانشناسی بالینی و عمومی

تا به اینجا به طور خلاصه دو گرایش پرطرفدار روانشناسی را معرفی کردیم اما اگر جزئی تر بخواهیم تفاوت روانشناسی بالینی و عمومی را بدانیم این طور می توانیم بگوییم که دانشجویان روانشناسی بالینی برای کار روان درمانی و درمانگر شدن آموزش می بینند. چرا که کار روانشناسان بالینی درمان اختلالات و ابزار آنها برای این کار روان درمانی می باشد. روان درمانی امروزه دارای رویکردهای متفاوت مانند روان پویشی،شناختی-رفتاری و … می باشد که بالینگران بر اساس علاقه ی خود می توانند یکی از این رویکردها را برای مسیر درمانگری شان انتخاب کنند.

اما دانشجویان روانشناسی عمومی در دانشگاه ها دروس عمومی روانشناسی مانند:انگیزش و هیجان- حافظه و کارکرد های آن- ادراک و احساسات و … را می خوانند و برای پژوهش کردن در حوزه های عمومی روانشناسی و آموزش تربیت می شوند، و همانطور که در سر فصل دروس دانشگاهی این رشته مشخص هست،دانشجویان این رشته بیشتر تمرکزشان بر جنبه های عمومی روانشناسی است و نه صرفا اختلالات روانی و درمان آنها.


امروزه در ایران علی‌رغم وجود تفاوت های زیاد بین این دو گرایش،سختگیری برای فعالیت فارغ التحصیلان این گرایش ها در حوزه های کاری وجود ندارد. به طور مثال، فردی که فارغ التحصیل روانشناسی عمومی می باشد نیز ممکن است به درمان بپردازد و در کلینیک های درمانی فعالیت کند.اما در دنیا تفاوت این دو گرایش در حوزه های کاری سخت گیرانه‌تر است و معمولا فقط فارغ التحصیلان گرایش بالینی به درمانگری مشغول می شوند.


روانشناسی صنعتی و سازمانی

روانشناسی صنعتی و سازمانی عبارت است از مطالعه علمی رابطه میان انسان و دنیای کار. روانشناسی صنعتی و سازمانی دارای دو جنبه علم وعمل است. جنبه علمی آن به مطالعه انسان در دنیای کار می پردازد و جنبه عملی آن مشتمل بر کاربرد علم موجود برای حل و رفع مسائل ومشکلات مربوط به کارکنان سازمانها در دنیای کار است.
روانشناس صنعتی و سازمانی با استفاده از آموزش های خود در زمینه‌ی روانشناسی باعث بهبود محیط برای کسب و کارها، مراکز غیر دولتی و مراکز رسمی می‌شود .
تمرکز روانشناس در گرایش صنعتی سازمانی افزایش بهره‌وری محل کار می‌باشد و روی رفاه فیزیکی و روانی کارکنان و کارمندان کار می‌کند.
هدف کلی این گرایش،مطالعه و درک رفتار کارکنان در محل کسب و کار است .

همانطور که در بالا گفته شد روانشناسی صنعتی سازمانی شامل دو جنبه است :

 1-صنعتی  2-سازمانی

  • جنبه صنعتی: به بررسی روش مناسب برای انطباق افراد با نقش های کاری مناسب شخصیت آنان، می‌پردازد. روانشناسان این حوزه ویژگی‌ها و خصوصیات کارکنان را مورد ارزیابی قرار می‌دهند و آنهارا با کار مناسب با ویژگی‌های شخصیتی که دارند تطبیق می‌دهند تا به خوبی مسئولیت خود را انجام دهند. آموزش کارمندان و کارکنان،ایجاد استاندارد هایی برای بهبود عملکرد شغلی، و اندازه گیری عملکرد شغلی از دیگر فعالیت های روانشناسان این حوزه است .

  • جنبه ی سازمانی: تمرکز این جنبه بر روی متوجه شدن چگونگی تاثیرگذاری سازما نها بر روی رفتار افراد و کارکنان است. عوامل تاثیر گذار روی رفتار کارکنان عبارتند از: ساختارهای سازمانی، سبکهای مدیریتی، هنجارهای اجتماعی، توقعات از نقشها و.. . روانشناسان سازمانی امیدوار هستند که بتوانند باعث ارتقای عملکرد و سلامت روان افراد و کارکنان سازمانی، و در نتجه باعث منفعت بیشتر به کل مجموعه بشوند.

فعالیت‌های روانشناس صنعتی سازمانی:

• طراحی و اجرای برنامه های گزینش کارکنان
• تحلیل ابهامات شغلی، آزمونهای روانشناختیِ ارزیابی مهارت‌ها
• ارزیابی کارایی کارکنان
• کمک به سازمان جهت تحول و رشد و پیشرفت
• مشاوره به مدیران در زمینه های مدیریتی، کارکنان، استراتژی‌های بازاریابی و ..
• بهبود کیفیت ارتباطات انسانی درمحیط کار
• طراحی سیستم های مدیریت منابع انسانی و طراحی محیط فیزیکی در اداره و سازمان

ظرفیت پذیرش:

تحصیل در این گرایش در ایران،فقط در مقطع کارشناسی ارشد امکان پذیر می‌باشد و هنوز وارد مقطع دکتری نشده است.به دلیل داوطلبین کم این گرایش، در کنکور، میزان ظرفیت این گرایش بسیار کم می‌باشد. همچنین فقط دانشگاه‌ اهواز و دانشگاه اصفهان در این گرایش دانشجو می‌پذیرد.

واحدهای مقطع ارشدروانشناسی صنعتی سازمانی

 

درستعداد واحددرستعداد واحد
روشهای آماری
پیشرفته 1
3روشهای تحقیقی
پیشرفته
3
روشهای آماری
پیشرفته 2
3برنامه ریزیهای
کامپیوتری
در اندازه گیری
2
استفاده از کامپیوتر
در اندازه گیری
2روان سنجی کاربردی2
نظریه ها و روشهای
جدید در اندازه گیری
2آزمونهای پیشرفته
تحصیلی
2
آزمونهای
هوش و استعداد
2آزمونهای شخصیت3
ارزشیابی آموزشی2ارزشیابی طرحها و
برنامه ریزی
آموزش و پرورش
2
روانشناسی تربیتی
پیشرفته
2سمینار در سنجش
و اندازه گیری
2
اصول و فلسفه
تعلیم و تربیت پیشرفته
2جمع34


رشته سنجش و اندازه گیری

رشته سنجش و اندازه گیری به بیان ساده به کاربرد آمار و سنجش و اندازه گیری در تحقیقات روانشناسی و آموزشی می پردازد. به بیان جامع تر، این رشته ارزیابی، ارزشیابی، سنجش و اندازه گیری صفات، ویژگی ها و خصوصیات انسانی با استفاده از ابزارهای مختلف و متفاوت و با گستره ای از روش های کیفی محض تا کمی محض را بر عهده دارد تا از این طریق از افراد در موقعیتهای مختلف شغلی و همچنین آموزش و پرورش استفاده کند.
هدف این گرایش،این است که به سنجش و اندازه‌گیری خصوصیات و رفتار انسانها و به کارگیری آزمونهای روانی برای سنجش رفتار می‌پردازد.
این گرایش وظیفه ارزیابی،ارزشیابی،سنجش و اندازه‌گیری صفات و ویژگیهای انسانی با استفاده از آزمونها و تبارهای مختلف را برعهده دارد تا از افراد درموقعیتهای شغلی آموزشی و پرورشی استفاده کند.

 گرایش سنجش و اندازه گیری مناسب چه افرادی است؟

این گرایش مناسب افرادی است که به کار پژوهشگری یا اجرای آزمونهای روانی علاقه‌مند هستند، تا مراجعین را از نظر بالینی به طور دقیق ارزیابی کنند. متخصصین این رشته توانایی ارزیابی اطلاعات سیستمهای آموزشی، پروسه ها و اطلاعات خروجی این سیستمها را دارا می باشند.
فارغ التحصیلان این رشته باید بتوانند با استفاده از تئوری کلاسیک اندازه گیری و تئوریهای ” ویژگی پنهان ” و همچنین آزمونهای استعداد تحصیلی در سطوح وسیعی امر سنجش آموزشی و تربیتی را انجام دهند. کارشناس ارشد روانسنجی به کار اجرای آزمونهای روانی، تشخیص سنجش هوش، ویژگی های شخصیتی، آسیبهای مغزی و … می‌پردازد.

ظرفیت پذیرش:

این گرایش از محبوبت پایین تری نسبت به دیگر گرایشهای روانشناسی برخوردار است، به این دلیل که ارائه‌ی دروس آماری این گرایش زیاد و ارائه‌‍‌ی دروس درمانی کم می‌باشد. این گرایش کمترین متقاضی و به تبع آن،کمترین پذیرش را دارد. تنها دانشگاه ارائه دهنده این رشته در ایران، دانشگاه علامه طباطبایی می‌باشد .روان‌سنجی عمدتا با آمار، شیوه‌های سنجش در آموزش و پرورش،یادگیری،ارزیابی‌های روانشناختی از طریق آزمون‌های روانی و روش‌های گزینش، در ارتباط است.

بازارکار روانسنجی:

  • می‌توانند در مدارس به اجرای آزمون‌های هوشی و ارزیابی تحصیلی و … می‌پردازند.

  • می‌توانند کارهای تحقیقی و پژوهشی انجام دهند.

  • در کلینیک‌های سلامت روان به کار اجرا و ارزیابی آزمون‌های روانی را انجام بدهند.

  • دانش‌آموختگان روانسنجی با توجه به کاربردهای آن، در سازمان‌ها و اداره‌جات، کلینیک‌ها،مدارس و دانشگاه‌ها می‌توانند مشغول به کار شوند.

کاربردهای این رشته در زمینه‌های پیشبینی(به عنوان مثال پیش‌بینی میزان پیشرفت تحصیلی) و گزینش و انتخاب (همچون ارزیابی افراد برای سمت‌های شغلی مناسب) با طبقه‌بندی (مثلا طبقه‌بندی بیماران و یا طبقه‌بندی دانش آموزان) و ارزیابی (به عنوان مثال: ارزیابی میزان پیشرفت بیماری و یا نتیجه بخشی یک روش درمانی) هست.

دروس تخصصی سنجش و اندازه گیری

 
ردیفعنوان درستعداد واحد
1روشهای آماری پیشرفته 13
2روشهای آماری پیشرفته 23
3استفاده از کامپیوتر در اندازه گیری2
4نظریه ها و روشهای جدید در اندازه گیری2
5آزمونهای هوش و استعداد2
6ارزشیابی آموزشی2
7روان شناسی تربیتی پیشرفته2
8اصول و فلسفه تعلیم و تربیت پیشرفته2
9روشهای تحقیقی پیشرفته3
10برنامه ریزیهای کامپیوتری در اندازه گیری2
11روان سنجی کاربردی2
12آزمونهای پیشرفته تحصیلی2
13آزمونهای شخصیت3
14ارزشیابی طرحها و برنامه ریزی آموزش و پرورش2
15سمینار در سنجش و اندازه گیری2

 

تعداد واحدهای این گرایش در مقطع کارشناسی ارشد، در کل 38 واحد می‌باشد که 34 واحد آن دروس اصلی و 4واحد آن را پایان‌نامه تشکیل می‌دهد.


گرایش روانشناسی اسلامی(مثبت‌گرا)

این گرایش از دهه نود میلادی جای خود را در دانشگاه‌ها باز کرد.رشته روانشناسی اسلامی مفاهیم و مسائل روان شناسی مثبت گرا را در دو قلمرو علم و دین بررسی می کند. این رشته از تلفیق دو دیدگاه کلاسیک و اسلامی پدید آمده است .در بخش کلاسیک، دیدگاههای دانش روان شناسی به صورت مستقل مطرح می شود از این رو روان شناسی اسلامی گرایش مثبت گرا به عنوان یک رشته مستقل طراحی شده است.

در بخش بررسی های اسلامی نیز روش اکتشافی و تحلیل محتوا به کشف و پردازش دیدگاه خاص دین می پردازد. مبحث اساسی و بنیادی روانشناسی مثبت گرا زندگی در زمان حال است. البته این مسئله به این معنی نیست که گذشته و آینده بی‌توحه باشیم، بلکه مسئله عدم وابستگی به گذشته و آینده است. هدف ایحاد روانشناسی مثبت‌گرا، اهمیت دادن به ظرفیت های وجودی و پرورش استعدادها، تقویت توانایی و برطرف کردن خسارات و شناسایی و توجه به نقاط قوت و ضعف‌های وجود می‌باشد.

علاوه بر این، در روانشناسی مثبت گرا به این مسئله که چگونه ممکن است برخی از افراد شاداب‌تر، پرانرژی‌تر، رو راست‌تر و خوش‌بین‌تر باشند نیز پرداخته می شود.

بازار کار روانشناسی مثبت‌گرا

داوطلبان این رشته‌ها می‌توانند درمراکز مشاوره مدارس دانشگاه ها موسسات فرهنگی هنری به عنوان سمت های شغلی مشاور،استاد دانشگاه،پژوهش‌گر، روانشناس، معلم کودکان خاص، کارشناس مدیر آموزش ومدیر روابط عمومی، مربی مهدکودک، نویسنده و…مشغول به کار شوند.

تعداد واحد های گرایش روانشناسی مثبت‌گرا

تعداد کل واحدها : 32 واحد

دروس اصلی : 28 واحد

پایان نامه : 4 واحد

دروس تخصصی روانشناسی اسلامی

 

نام درستعداد واحدنام درستعداد واحد
روان شناسی دین2روان شناسی اخلاق2
روش تحقیق پیشرفته2کلیات و مفاهیم2
سلامت و شادکامی2هوش هیجانی2
انگیزش درونی2صفات و انگیزه های مثبت2
روابط مثبت2مشاوره و روان درمانی
مثبت گرا
2
حدیث و
روانشناسی مثبت 1
2حدیث و
روانشناسی مثبت 2
2
زبان تخصصی2سمینار2
پایان نامه4جمع32

منابع این گرایش با گرایش «عمومی» یکسان هست.


روانشناسی تربیتی

در گرایش روانشناسی تربینتی درباره‌ی موضوع تعلیم و تربیت،چگونگی بادگیری و آموزش و هر امری که به یادگیری و تعلیم دانش‌آموزان و افراد می‌شود،صحبت می‌کند. این گرایش به دین،فلسفه و پژوهش‌های آزمایشگاهی وابسته است.

وظیفه‌ این گرایش شناخت شاگردان و دانش‌آموزان،تربیت معلمان،شناخت فرایند یادگیری،پرورش ابزارهای اندازه‌گیری روانی_تربیتی و ارزشیابی یادگیری بالاخص یادگیری پیشرفت می‌باشد. افرادی که در این گرایش تحصیل می‌کنند موارد زیر را آموزش می‌بینند:

  • تعیین هدف‌های آموزشی(یعنی اینکه یادگیرندگان باید چه چیزهایی یاد بگیرند).

  • تعیین ویژگی‌های یادگیرندگان و رابطه آن ویژگی‌ها با یادگیری.

  • شناخت فرایند یادگیری: یعنی شناخت عواملی که باعث یادگیری افراد و یا باعث تغییر در طرز فکر آنها می‌شود. شناخت فرآیند یادگیری یعنی شناخت رابطه‌ی بین شیوه‌ها و فعالیت های آموزشی  در رابطه با هدف‌های خاص و اختلافات فردی یادگیرنده.

  • ارزشیابی به خصوص یادگیری پیشرفن درسی،طرز فکر و چگونگی استفاده از این ارزشیابی‌ها در بازبینی جنبه‌های مختلف برنامه‌های درسی.

پرورش ابزارهای اندازه گیری روانی _تربیتی لازم برای شناخت یادگیرندگان  و ارزشیابی فرآیند آموزش_یادگیری.

بازارکار روانشناسی تربیتی

  • روانشناس تربیتی می‌تواند در مدارس و آموزشگاه‌ها مشغول به فعالیت شود.

  • در مراکز و دفترهای  مشاوره‌ای استخدام می‌شود.

  • فعالیت او در آموزش و پرورش نیز کارساز است.

  • مهدکودک‌ها و پرورشگاه‌ها از روانشناس تربیتی استقبال می‌کنند.

  • کانون‌های اصلاح . تربیت و مکان‌هتی فرهنگی نیز جای مناسبی برای فعالیت روانشناس تربیتی می‌باشد.

توجه داشته باشید که فارغ التحصیلان این گرایش می‌توانند در مقطع کارشناسی ارشد و دکتری اقدام به اخذ پروانه‌ی نظام روانشناسی و مشاوره کنند.

تعداد واحد‌های گرایش روانشناسی تربیتی 

تعداد کل واحدهای این گرایش 32 واحد می‌باشد که شامل:24 واحد تخصصی یا اجباری، و 6واحد درس  اختیاری و 2 واحد پایان‌نامه می‌باشد.

دروس تخصصی روانشناسی تربیتی

 

نام درستعداد واحدنام درستعداد واحد
نظریات تربیتی و
مکاتب فلسفی
2آمار استنباطی2
نظریه‌های رشد3روش تحقیق3
روانشناسی تربیتی2نظریه‌های انگیزش
در آموزش و پرورش
2
سنجش و اندازه‌گیری2نظریه‌های یادگیری
کاربردی
2
نظریه‌ها و
روش‌های آموزش
2پایان‌نامه2
تعلیم و تربیت اسلامی2جمع واحدها26


گرایش کودکان استثنایی

 دانش آموختگان این رشته در زمینه ارزیابی و تشخیص و بازپروری کودکان عقب مانده ذهنی با تکیه بر روان شناسی و آموزش و پرورش این کودکان مهارت کسب می کنند و با دانش تئوری و تحقیقات خود ، به کودکان استثنایی کمک می‌کنند تا مهارت‌های لازم باری زندگی در جامعه را کسب کنند. کودک استثنایی به کودکی گفته می‌شود که از جنبه‌ی روانی،اجتماعی،جسمی،عاطفی با کودک نرمال کمی تفاوت دارد. این کودکان معمولا به دلیل کندی در یادگیری، به خدمات ویژه یادگیری نیازمند هستند.

ویژگی روانشناس آموزش کودکان استثنایی:

روانشناسی که در این حوزه فعالیت دارد و با بچه‌ها سرو کار دارد باید بسیار مهربان باشد و به کودکان علاقه‌ی زیادی داشته باشد و بادقت با این کودکان رفتار کند زیرا، کودکان استثنایی دارای روحیه‌ی آسیب‌پذیر هستند.
این روانشناسان باید دارای مهارت ارتباطی قوی باشند و از طریق بازی کردن و روش‌های دیگر  با کودک ارتباط برقرار کنند و به او نزدیک شوند.
برخی از این کودکان ممکن است رفتار و واکنش خوبی به شما نشان ندهد، به همین دلیل روانشناس در این حوزه باید روحیه گذشت و انعطاف‌پذیری داشته باشند تا از رفتار ناخوشایند کودک دلگیر نشوند.

تقسیم بندی کودکان استثنائی:

  1. ناشنوا/نیمه شنوا

  2. ناسازگار

  3. تیزهوش

  4. ناتوان ذهنی

  5. معلول جسمی

  6. نابینا و نیمه‌بینا

  7. و …

هر کدام از کودکان مبتلا به این اختلالات، نیازمند تعلیم و تربیت مخصوص به خود هستند.

بازارکار گرایش روانشناسی کودکان استثنایی:

  • کشف اختلال در یادگیری، ناتوانی‌های جسمانی،نقص شنوایی یا بینایی،مشکلات عاطفی و رفتاری

  • آموزش دروس متناسب با توانایی‌ها و نیازهای کودکان خاص

  • همکاری با متخصصانی مانند پزشکان،گفتار‌درمانگرها و روانشناسان آموزشی

  • تلاش برای شناخت و کشف توانایی ها و استعدادهای بالقوه دانش‌آموزان خاص

  • کمک به کودکان و دانش آموزان استثنایی در جهت بهبود توانمندی های آن‌ها

  • راهنمایی والدین برای رفتار درست با این کودکان

دانشگاه‌های پذیرنده  گرایش روانشناسی کودکان استثنایی:

دانشگاه تهران، دانشگاه علامه طباطبایی، دانشگاه اصفهان، دانشگاه رشت، دانشگاه شیراز، دانشگاه محقق اردبیلی،شهید مدنی و دانشگاه علوم بهزیستی در نوبت روزانه و شبانه دانشجو می‌پذیرند.

واحدهای درسی و عناوین گرایش کودکان استثنایی:

تعداد کل واحدها : 38 واحد
دروس اصلی : 14 واحد
دروس پایه : 6 واحد
دروس تخصصی : 18 واحد
دروس اختیاری : 10 واحد

دروس اصلی مقطع ارشد روانشناسی کودکان استثنایی

 

ردیفنام درستعداد واحد
1آمار استنباطی پیشرفته2
2روش‌های تحقیق پیشرفته3
3نظریات تربیتی
مکاتب فلسفی
3
4سمینار در مسائل
کودکان ناتوان ذهنی
2
5پایان‌نامه4
6جمع واحدها14


روانشناسی شناختی

روانشناسی شناختی یکی شاخه های علوم شناختی است که در زمینه توجه، ادراک، تفکر، حافظه، زیان، یادگیری، حل مسئله، تصمیم‌گیری، هوش و سایر فرایند های ذهنی و مؤلفه های مؤثر در آگاهی و شناخت مطالعه می کند و به بررسی سازوکارهای مغزی مؤثر در بروز این پدیده ها می پردازد.

بنابراین، علوم اعصاب نقش مهمی را در تبیین کارکرد های شناختی ایفا می کند. روانشناسی شناختی همچنین با حفظ جایگاه بین رشته ای خود، به موضوعات جدیدی هم ورود کرده و خدمات مهمی در حوزه هایی نظیر درمان و تشخیص اختلالات روان شناختی، مدیریت،آموزش و پرورش، مسائل اجتماعی  و فرهنگی، سیاست و رسانه ارائه کرده است. هدف از گرایش روانشناسی شناختی در علوم شناختی، تربیت پژوهشگر در حوزه روان شناسی شناختی و  تربیت نیروی انسانی در زمینه مشاوره شناختی می باشد.

فارغ التحصیلان این رشته با تسلط بر روان شناسی شناختی و شیوه های ارزیابی توانایی های شناختی انسان می توانند در حوزه های مختلفی همانند سایر روانشناسان مشغول به کار شوند.

بازارکار روانشناسی شناختی:

  •  ارائه خدمات مشاوره شناختی در مراکز مشاوره و کلینیک های روانشناسی و توانبخشی

  • سنجش تواناییهای شناختی مراجعین به مراکز روانشناسی

  •  مشاوره و توانبخشی انجام پژوهش در حوزه های شناختی

  • تدریس روانشناسی در مراکز پژوهشی و آموزشی

 این رشته همچنین می توانند با گذراندن دوره های حرفه ای مصوب سازمان نظام روانشناسی و مشاوره و کسب مجوز سازمان به ارائه خدمات تخصصی بپردازند.

علاقه‌مندان،برای تحصیل در گرایش روانشناسی شناختی، باید در آزمون علوم شناختی شرکت کنند و منابع این گرایش زیر مجموعه دروس علوم شناختی می‌باشد. هرچند ممکن است با شرکت در کنکور روانشناسی شما مجاز به انتخاب این گرایش شوید، اما برای قبولی قطعی باید در آزمون علوم شناختی شرکت کنید.

واحدها و عناوین درسی روانشناسی شناختی:

تعداد کل واحدها : 32 واحد
دروس اجباری : 20 واحد
دروس اختیاری : 8 واحد
پایان نامه : 4 واحد

جدول دروس اصلی گرایش روانشناسی شناختی

ردیف

نام درس

تعداد واحد

1

روانشناسی شناختی1

2

2

آمار پیشرفته و

تحلیل داده ها

2

3

روانشناسی شناختی2

2

4

فلسفه ذهن

2

5

روش تحقیق در

علوم شناختی

2

6

اصول زبان‌شناسی

2

7

اصول علوم شناختی

2

8

مدل سازی شناختی

2

9

روشها و طرحهای آزمایشی

2

10

اصول علم عصب پایه

2