.
تبلیغات

چگونه می توانیم بهتر یاد بگیریم؟


 

نقش فراموشی در یادگیری
 
فراموشی در دیدگاه خیلی‌ها رخدادی منفی است و بایستی تلاش شود که جلوی آن گرفته شود. ولی پژوهش‌های جدید ثابت کرده است که فراموشی، اصلاً به بدی آنچه در باور همگان شکل گرفته، نیست؛ و اتفاقاً عمل لازم و مثبتی است. فراموشی داده‌ها می‌تواند به‌گونه‌ای مدیریت شود که در درازمدت کیفیت یادگیری را بهتر و ژرف‌تر بکند. برای اینکه این موضوع را بهتر متوجه بشوید و روش برخورداری از فراموشی در یادگیری را یاد بگیرید، شما را به خواندن ادامه‌ی نوشتار دعوت می‌کنم.

 
تئوری جدید عدم استفاده (the new theory of disuse)
 
در اوایل سده‌ی نوزده میلادی، دانشمندان بر این باور بودند که عدم به‌کارگیری داده‌ها در طول زمان باعث می‌شود که نشانه‌های آن در حافظه روبه‌زوال برود. در میانه‌های همین سده، دانشمندان به این نتیجه رسیدند که گذر زمان به‌تنهایی باعث روبه‌زوال رفتن داده‌ها در حافظه نمی‌شود. به‌جای آن، تداخل داده‌های جدید، این مشکل را به وجود می‌آورد. ولی تازه‌ترین پژوهش‌های علمی که با نام تئوری جدید عدم استفاده شناخته‌شده است، نشان می‌دهد که اصلاً هیچ داده‌ای در ذهن، روبه‌زوال نمی‌رود. بلکه دست‌نیافتنی می‌شود. به‌عبارت‌دیگر، به کار نگرفتن داده‌هایی که درون حافظه ثبت‌شده‌اند، در طول زمان، باعث می‌شود که روزبه‌روز دسترسی به آن داده‌ها سخت و سخت‌تر شود. نه اینکه نشانه‌های آن، به‌طورکلی از میان برود.
 
یادگیری، یادگیری بهتر، فراموشی، نقش فراموشی در یادگیری، تئوری عدم استفاده، theory of disuse، حافظه، داده، ذخیره سازی، بازیابی، ذخیره سازی داده ها، قدرت ذخیره سازی، ظرفیت حافظه، شرایط یادگیری، بی نظمی
 
ذخیره‌سازی و بازیابی
 
حافظه‌ی انسان بسیار بزرگ است. بررسی‌هایی که درزمینهٔ برآورد حافظه‌ی انسان انجام شده است، کمابیش ما را به این نتیجه می‌رساند که بگوییم فضای حافظه‌ی انسان نامحدود است. ولی هرچقدر هم که این فضا نامحدود باشد، محدودیت‌های شدیدی در بازیابی داده‌های ذخیره‌شده در حافظه وجود دارد. همه‌ی ما این تجربه را داشته‌ایم که در برخی شرایط، دانستنی‌هایی را که در حافظه داریم را نتوانیم به یاد بیاوریم. ولی در زمانی دیگر و یا هنگامی‌که در شرایط ویژه‌ای قرار می‌گیریم آن را دوباره به یاد بیاوریم.
 
بنابراین هر داده‌ای که در حافظه‌ی انسان ذخیره می‌شود در هر زمانی دارای دو ویژگی است. قدرت ذخیره‌سازی و قدرت بازیابی.

 
حافظه
 
تخمین حافظه ی انسان، دانشمندان را به این نتیجه رسانده است که چیزی نزدیک به بی نهایت است.


قدرت ذخیره‌سازی داده
 
قدرت ذخیره‌سازی، یک مقیاس کلی است که نشان می‌دهد داده‌ها با چه کیفیتی در حافظه ذخیره‌ شده‌اند. این پارامتر تنها می‌تواند افزایش پیدا کند. یعنی هرچه بیشتر با یک داده درگیر باشید، قدرت ذخیره‌سازی آن قوی‌تر می‌شود ولی اگر پس از مدتی درگیری خاصی با آن داده نداشته باشید، قدرت ذخیره‌سازی آن در همان تراز باقی می‌ماند و کم نمی‌شود.

 
قدرت بازیابی داده
 
قدرت بازیابی داده به توانایی انسان در دستیابی به دانستنی‌هایی که پیش‌ازاین در حافظه‌ی ما ذخیره‌شده‌اند، گفته می‌شود. قدرت بازیابی یک داده برخلاف قدرت ذخیره‌سازی در طول زمان و با توجه به مداخله دیگر داده‌ها کاهش و یا افزایش یابد. برای اینکه تفاوت قدرت بازیابی و قدرت ذخیره‌سازی برایتان بیشتر آشکار شود به مثالی که برای خود بنده روی داده است دقت کنید. بنده با یکی از بستگان دور خود که بیرون از کشور اقامت داشتند تنها از راه شبکه‌های اجتماعی ارتباط داشتم و وی را آنجا به طور کامل می‌شناختم. یک‌بار ایشان به طور اتفاقی ایران آمده بود و مرا دید. بنده هر کاری کردم ایشان را بجا نیاوردم تا اینکه ایشان گفت که در شبکه اجتماعی باهم در ارتباط هستیم. آنجا بود که به سرعت همه‌چیز یادم آمد. در این مثال، قدرت ذخیره شدن این داده در ذهن بنده بسیار قوی بود ولی قدرت بازیابی آن تنها محدود به آن شبکه اجتماعی شده بود.

 
چگونه داده‌ها را بهتر یاد بگیریم
 
کارکرد حافظه‌ی انسان به بالا بودن مقدار هر دو پارامتر قدرت ذخیره‌سازی و بازیابی بستگی دارد. اگر قدرت ذخیره‌سازی بالا باشد و قدرت بازیابی صفر باشد هیچ‌چیزی به یادمان نمی‌آید. اگر قدرت ذخیره‌سازی پایین باشد و قدرت بازیابی بالا باشد، قدرت بازیابی به سرعت در طول زمان کاهش پیدا می‌کند. برای نمونه اگر کسی به شما شماره تلفنی را بگوید، شاید همان لحظه و تا لحظاتی بعد آن را به خاطر بیاورید (یعنی قدرت بازیابی بالا) ولی چون قدرت ذخیره‌سازی آن شماره بسیار کم است به سرعت قدرت بازیابی نیز کاهش پیدا می‌کند. بنابراین چگونه می‌توان که این دو پارامتر را در تراز بالایی نگه داشت؟ به‌عبارت‌دیگر، چگونه می‌توانیم بهتر یاد بگیریم؟

 
فراموشی
 
اگر قدرت بازیابی یک داده در زمان خاصی بالا باشد، در آن زمان هیچ یادگیری بیشتری برای آن داده نمی‌تواند صورت بگیرد. به‌عبارت‌دیگر هرچقدر هم که آن داده در آن زمان دوباره تمرین و یا خوانده شود، قدرت ذخیره‌سازی آن بالا نمی‌رود. ولی اگر یادآوری در زمانی صورت بگیرد که داده‌ای فراموش شده است یا به‌عبارت‌دیگر قدرت بازیابی‌اش کم شده است؛ در این شرایط است که قدرت ذخیره‌سازی افزایش پیدا می‌کند. بنابراین این گفته شاید برای خیلی‌ها تعجب‌برانگیز باشد ولی فراموشی می‌تواند آغاز رسیدن به تراز بالاتری از یادگیری باشد. این مطلب پیش‌ازاین نیز در یادگیری لایه‌ای به‌گونه‌ی دیگری بیان شده بود.

 
نفش فراموشی در یادگیری
 
بر خلاف باور مرسوم، فراموشی اگر مدیریت شود می تواند برای یادگیری مفید باشد.


تغییر شرایط
 
پژوهشی روی دو گروه از دانش آموزان انجام شد که هر دو گروه قرار بود نوشته‌ای را در سه ساعت بررسی کنند و یاد بگیرند. گروه اول همه‌ی آن سه ساعت را در یک اتاق ثابت بودند. ولی گروه دوم نیمی از زمان خود را در یک اتاق، و نیمی دیگر را در اتاق دیگری سپری کردند. نتیجه‌ی این پژوهش نشان داد که گروه دوم بهتر از گروه اول آن نوشته را یاد گرفته بودند. این تنها بخش کوچکی از پژوهش‌های گسترده‌ای است که درزمینهٔ ی ارتباط میان تغییر شرایط یادگیری و یادگیری بهتر انجام شده است. بنابراین برای اینکه یادگیری با کیفیت بهتری باشد بایستی در شرایط گوناگون صورت بگیرد.

 
کمی بی‌نظمی
 
اگر فرایند یادگیری داده‌ها از نظم بسیار بالایی برخوردار باشد برای کوتاه‌مدت مناسب است. ولی برای اینکه در بلندمدت نیز داده‌ها را بتوانید بازیابی کنید بایستی روشی را انتخاب کنید که کمی بی‌نظمی در آن باشد. از روی نمونه اگر می‌خواهید مطلب الف، ب، و ث، را یاد بگیرید، به‌جای اینکه آن‌ها را به روش (الف الف الف ب ب ب ث ث ث) بخوانید، آن را به‌صورت (ب ث ب الف ث الف ب الف) بخوانید.





منبع: سایت effeng.ir

 
گروه آموزشی کیهان
ارشد و دکتری روانشناسی

 
تعداد بازديد : 1836
نظرات بينندگان
غیر قابل انتشار : 0
در انتظار بررسی: 0
انتشار یافته : 1
پیمان مام شریفی
|
1394/09/27 - 20:15
0
2
سلام خدمت همه ی عزیزان کیهانی.سپاس و درود فراوان به شما عزیزان برای مطالب مهم و تاثیرگذاری که در اختیار ما قرار میدید.همیشه مانا و سربلند باشید.
نظرات كاربران :
نام :
ايميل :
متن نظر : * 
 
متن بالا را وارد نماييد* 
 
دانلود رایگان
تماس با ما
خیابان انقلاب اسلامی - خیابان 12 فروردین - کوچه نوروز - پلاک 4 - واحد 3
شماره تماس: 02166475618 الی 20
شماره پیامک:  02166475620

سوالاتی در خصوص کنکورهای ارشد و دکتری روانشناسی و مشاوره

.